Keuzes: starten, personeel, rechtsvorm
Een exploitatiebegroting voor het eerste jaar
Verwachte omzet min verwachte kosten voor uw eerste jaar, regel voor regel, en drie scenario's om te zien of het plan een tegenvaller overleeft.
Een exploitatiebegroting zet de omzet die u verwacht tegenover de kosten die u verwacht, voor een heel jaar; de uitkomst is het resultaat waar u van moet leven. Voor een eerste jaar is dat een schatting, geen belofte. Reken hem daarom drie keer: rustig, verwacht en druk. Houdt het plan stand in het rustige jaar, dan staat het stevig.
De omzet: uren maal tarief, eerlijk geschat
Begin bij de omzet en reken hem op uit iets wat u kunt tellen. Stel, u start als zelfstandig adviseur met € 60 per uur exclusief btw. Administratie, acquisitie, vakantie en ziekte kosten tijd. Factureert u 1.000 uur per jaar, dan is de verwachte omzet € 60.000.
Verkoopt u producten, dan telt u stuks maal prijs en haalt u de inkoop er meteen af. Schrijf bij elke regel waar het getal vandaan komt: een offerte, een eerste opdracht, een gesprek. Een getal zonder herkomst valt in een begroting meestal het eerst tegen.
De kosten: wat in een stil jaar gewoon doorloopt
Zet daarna de kosten regel voor regel neer. Hier: werkplek en telefoon € 3.000, auto € 6.000, verzekeringen € 2.500, afschrijving op laptop en bureau € 1.500 en overige kosten € 2.000. Samen € 15.000 per jaar. Het verwachte resultaat is € 60.000 min € 15.000, dus € 45.000.
Daarover betaalt u nog inkomstenbelasting, en u wilt er privé van leven. Telt u in 2026 op de startersaftrek van € 2.123 bovenop de zelfstandigenaftrek van € 1.200, plan dan de 1.225 uur van het urencriterium in 2026 mee. Zonder die uren vervallen beide.
Drie scenario's naast elkaar gelegd
Reken nu het rustige en het drukke jaar door met dezelfde kosten. Rustig: 700 uur, € 42.000 omzet, € 27.000 resultaat. Druk: 1.200 uur, € 72.000 omzet, € 57.000 resultaat. De kosten bewegen nauwelijks mee, de omzet wel; daardoor schommelt het resultaat sterker.
Zet ernaast wat u per jaar privé nodig heeft, plus wat voor de belasting opzij moet; stel samen € 36.000. Het verwachte jaar dekt dat ruim, het rustige jaar komt € 9.000 tekort. Dat tekort is de buffer die u bij de start nodig heeft.
Wanneer een tweede paar ogen op de begroting loont
Een exploitatiebegroting zegt of het jaar winst oplevert; een liquiditeitsbegroting zegt per maand of er geld op de rekening staat. Een laptop en bureau van € 4.500 drukken het resultaat via de afschrijving, maar gaan in de eerste maand in een keer van de rekening.
Start u met weinig kosten en een vaste opdrachtgever, dan maakt u deze som zelf. Komen er een lening, voorraad of een eerste medewerker bij, maak hem dan samen. Een startgesprek waarin we ook een eerste begroting maken, met omzet, kosten en het geld per maand, kost bij ons vanaf € 225 exclusief btw.
In het kort
- Reken de omzet op uit uren maal tarief of uit stuks maal prijs.
- Schrijf bij elke regel van de begroting waar het getal vandaan komt.
- Reken een rustig, een verwacht en een druk jaar met dezelfde kosten door.
- Het tekort in het rustige jaar is de buffer die u bij de start nodig heeft.
Leg de begroting na een half jaar naast de echte cijfers. Waar ze afwijken, ziet u welke aanname te rooskleurig was.
Dezelfde som, met uw eigen getallen?
Beschrijf de beslissing die voor u ligt: beginnen, iemand aannemen, een investering of de stap naar een bv. Wij reageren met een bedrag exclusief btw. Gaat uw vraag alleen over dit artikel, dan kunt u hem ook gewoon stellen.
Verder rekenen
Andere vragen over uw cijfers
Uw jaarcijfers lezen: wat een balans en winst-en-verliesrekening zeggen
Vier regels in uw jaarrekening of kwartaaloverzicht die u eerst leest: winst, eigen vermogen, geld op de bank en wat klanten u nog schuldig zijn.
Lees het artikelBus of auto kopen of leasen: wat drukt het minst
Kopen of leasen naast elkaar over vijf jaar: wat er van de rekening gaat, wat er in de winst komt en wat u aan het eind overhoudt.
Lees het artikelBreak-even berekenen: hoeveel omzet heeft u nodig om quitte te spelen
Uw vaste lasten per maand gedeeld door wat elke euro omzet overlaat: zo vindt u de omzet waarbij u quitte speelt, met een voorbeeld.
Lees het artikelDe bijdrage Zvw: de aanslag die na de inkomstenbelasting komt
Waarom er naast de aanslag inkomstenbelasting nog een aparte aanslag voor de bijdrage Zvw komt, en hoe u hem meeneemt in wat u opzij zet.
Lees het artikelZzp naast loondienst: hoeveel belasting over uw bijverdienste
Waarom de winst uit uw bijverdienste in een hogere schijf valt dan de eerste euro van uw salaris, met een rekenvoorbeeld uit de schijven van 2026.
Lees het artikelDe hele kennisbank
Over reserveren voor de belasting, overzicht en jaarcijfers, en keuzes rond starten, personeel en rechtsvorm.
Naar het overzichtWeten waar u financieel staat?
Vertel ons uw rechtsvorm, de aangiften die eraan komen en hoe uw onderneming in elkaar zit. Wat het kost weet u vooraf, en elke aangifte leggen wij eerst aan u voor.